Thích Bảo Thành
Trong dòng chảy của đời sống, có những ngọn lửa không bùng cháy rực rỡ giữa trời cao, nhưng lại âm thầm sưởi ấm cả một kiếp người. Đối với con, mẹ chính là ngọn lửa ấy – một bếp lửa ấm nồng cháy suốt tháng năm, không phô trương, không đòi hỏi, chỉ lặng lẽ tỏa hơi ấm để gia đình đi qua bao mùa đông của đời sống.
Mẹ là bếp lửa. Hình ảnh ấy giản dị mà sâu xa, bởi bếp lửa không chỉ giữ ấm thân người, mà còn giữ ấm lòng người. Trong gian bếp nhỏ, khói bay nghi ngút, lan tỏa chậm rãi như hơi thở của mẹ, thấm vào từng mái tranh, từng vách gỗ, từng ký ức non nớt của con. Có những ngày mưa rơi ngoài cửa, gió lùa rét buốt, cả không gian như co lại trong lạnh lẽo. Nhưng nơi bếp lửa, mẹ ngồi đó, lặng lẽ quạt than, ánh lửa bập bùng soi rõ đôi mắt hiền từ và kiên nhẫn. Chính ánh mắt ấy đã sưởi ấm lòng con hơn cả ngọn lửa đang cháy.
Đôi bàn tay mẹ chai sần theo năm tháng. Mỗi vết nứt trên da là một câu chuyện đời chưa kịp kể. Dáng mẹ gầy, lưng hơi còng, nhưng bàn tay ấy vẫn khéo léo nhúm từng viên than, khơi lại ngọn lửa mỗi khi sắp tàn. Mẹ nhóm lửa không chỉ cho nồi cơm chín, mà còn nhóm lên niềm tin để con đủ ấm lòng bước vào đời. Trong sự quán chiếu của đạo Phật, con dần nhận ra: mẹ chính là hiện thân sống động của hạnh từ bi vô ngôn, cho đi mà không cần ghi nhớ, thương yêu mà không mong hồi đáp.
Bếp lửa mẹ có ánh vàng lung linh, chiếu sáng những buổi tối dài và cả con đường con đi qua trong tháng năm xa xôi. Bao lo toan, bao nhọc nhằn của đời sống, mẹ giữ lại cho riêng mình, còn trước mặt con, mẹ chỉ để lộ nụ cười hiền và tình thương chan chứa. Đó là sự hy sinh thầm lặng – thứ hy sinh không kêu gọi sự công nhận, chỉ mong con đủ no, đủ ấm, đủ bình an.
Những bữa cơm chiều nghi ngút khói hương là ký ức đẹp nhất đời con. Mẹ vừa quạt bếp, vừa kể những câu chuyện cũ, giọng dịu dàng như tiếng ru chảy từ kiếp này sang kiếp khác. Con ngồi bên bếp, nghe lửa reo tí tách, lòng bỗng yên bình lạ thường. Trong khoảnh khắc ấy, con không biết đến vô thường, không hiểu rõ khổ đau, chỉ cảm nhận được tình mẹ trải dài như dòng sông lặng lẽ nuôi lớn đời con.
Khi lớn lên, bước chân con rời xa mái nhà, con mới dần hiểu rằng bếp lửa mẹ không chỉ là một hình ảnh của quá khứ, mà là một ngọn lửa tâm linh theo con suốt cuộc đời. Dẫu con đi muôn nơi xa lạ, giữa những bão giông và biến động của nhân gian, hình ảnh bếp lửa ấy vẫn hiện lên như một lời nhắn nhủ yêu thương: hãy sống hiền, sống ấm, sống biết nghĩ cho người khác. Khói bay lên từ bếp lửa ngày xưa như mang theo lời dạy không thành tiếng của mẹ, theo con qua từng bước đường đời.
Trong những đêm khuya tĩnh lặng, khi cả nhà đã yên giấc, bếp lửa vẫn còn đỏ hồng. Ánh lửa yếu ớt ấy giống như lòng mẹ – luôn rực cháy âm thầm, không cần ai nhìn thấy. Con ngủ say, mơ những giấc mơ bình an, đâu biết rằng có một ngọn lửa đang thức cùng đêm, giữ cho căn nhà không lạnh, giữ cho giấc ngủ của con không chông chênh. Khi quán chiếu sâu, con nhận ra: tình mẹ cũng như Phật tâm, luôn hiện hữu, luôn nâng đỡ, dù ta có ý thức hay không.
Dưới ánh sáng của giáo lý Phật Đà, con hiểu rằng bếp lửa mẹ là biểu tượng của duyên sinh. Lửa có mặt nhờ củi, nhờ than, nhờ bàn tay kiên nhẫn của mẹ. Cũng như tình mẹ có mặt nhờ những tháng ngày nhọc nhằn, những giọt mồ hôi, những nỗi lo không tên. Nhưng cũng chính vì vô thường, mà bếp lửa không thể cháy mãi, và mẹ cũng không thể ở bên con suốt đời. Nhận ra điều ấy, lòng con dâng lên niềm biết ơn sâu sắc, thôi thúc con sống chậm lại, sống tỉnh thức hơn để trân quý từng phút giây còn được sưởi ấm trong tình mẹ.
Hôm nay, khi nhìn lại cuộc đời mình, con nhận ra rằng ánh lửa mẹ trao không chỉ để sưởi ấm một gia đình, mà còn để thắp sáng nhân cách con người. Con mang theo bếp lửa ấy trong tim, để giữa những lạnh lẽo của đời sống hiện đại, con vẫn biết cách sưởi ấm chính mình và người khác bằng sự cảm thông, bao dung và yêu thương.
Mẹ là bếp lửa ấm nồng, đã sưởi ấm gia đình con qua bao mùa đông. Và con nguyện giữ ánh lửa ấy trong tim, để đời con, dù đi qua vô thường, vẫn luôn sáng ngời bằng ánh sáng của tình mẹ – thứ ánh sáng dịu dàng mà bền bỉ, lặng lẽ mà vĩnh cửu trong tâm thức.
BẾP LỬA MẸ
Mẹ là bếp lửa âm thầm
Sưởi con qua những tháng năm lạnh lùng
Khói bay nghi ngút gian bếp nhỏ
Như tình mẹ lan khắp muôn phương
Ngoài hiên mưa rơi gió buốt
Mẹ ngồi quạt lửa đêm đông
Đôi tay gầy chai theo năm tháng
Nhóm cho đời con ánh hồng
Mẹ không nói nhiều lời cao xa
Chỉ lặng thầm cho đi tất cả
Giữ cho con bữa cơm ấm nóng
Giữ cho đời con một mái nhà
Bếp lửa mẹ ơi, hồng trong tim con
Soi con đi trọn những lối mòn
Dẫu mai này con xa muôn nẻo
Hơi ấm này vẫn ở trong con
Bếp lửa mẹ ơi, cháy không lời
Sưởi con qua hết kiếp người
Con mang theo ngọn lửa ấy
Để đời con mãi sáng ngời
Chiều nghi ngút khói bếp xưa
Mẹ kể con nghe chuyện ngày nào
Giọng ru theo tiếng lửa reo
Cho lòng con lắng ngọt ngào
Đêm khuya bếp còn đỏ lửa
Cả nhà yên giấc an nhiên
Con đâu hay mẹ còn thức đó
Giữ bình yên suốt đêm dài
Lớn lên con mới hiểu ra
Bếp lửa kia là đời mẹ
Cho đi cả một thanh xuân
Chỉ mong con được ấm êm
Bếp lửa mẹ ơi, hồng trong tim con
Soi con đi trọn những lối mòn
Dẫu mai này con xa muôn nẻo
Hơi ấm này vẫn ở trong con
Bếp lửa mẹ ơi, cháy không lời
Sưởi con qua hết kiếp người
Con mang theo ngọn lửa ấy
Để đời con mãi sáng ngời
Nếu một mai mẹ già yếu
Xin cho con được làm than
Giữ ngọn lửa xưa không tắt
Sưởi ấm lại những tháng năm
Bếp lửa mẹ ơi, con cúi đầu
Tạ ơn một kiếp nuôi con
Nguyện sống hiền, sống biết nhớ
Cho xứng ánh lửa mẹ trao
Mẹ là bếp lửa…
Con là người giữ lửa…